Літва выдзеліла 45 тыс. еўра на юрыдычныя паслугі па справе супраць Беларусі ў Міжнародным судзе ААН

3 чэрвеня, Позірк. Урад Літвы 3 чэрвеня прыняў рашэнне аб выдзяленні Міністэрству юстыцыі 45,4 тыс. еўра на аплату юрыдычных паслуг у міждзяржаўнай справе супраць Беларусі аб “незаконным увозе мігрантаў”, паведамляе LRT.

26 траўня 2025 года стала вядома, што Літва патрабуе ад Беларусі больш за 200 млн еўра ў якасці кампенсацыі шкоды, нанесенай міграцыйным крызісам. Гэтая сума значыцца ў пазове, які Вільнюс падаў 19 траўня таго ж года ў Міжнародны суд ААН, які знаходзіцца ў Гаазе (Нідэрланды).

“У пазове Літоўскай Рэспублікі ўказана, што дзяржава запатрабуе кампенсацыю шкоды, і <…> першапачатковыя ацэнкі шкоды складаюць больш за 200 млн еўра, выдзеленых на кіраванне крызісам толькі ў сістэме ўнутраных спраў. Разлікі будуць перагледжаныя”, — паведаміў тады Мінюст.

Літва ў сваім пазове сцвярджае, што ў 2021–2023 гадах шкода была выкліканая вымушанымі інвестыцыямі ў будаўніцтва фізічнай загароды, умацаваннем сістэм памежнага кантролю і размяшчэннем на мяжы большай колькасці асабістага складу, чым калі-небудзь раней, — праз дзеянні Беларусі.

Паводле даных міністэрства, гэтая справа таксама можа мець значэнне для Еўрапейскага суда па правах чалавека (ЕСПЧ) пры разглядзе міграцыйных спрэчак з Літвой. Мінюст сцвярджаў, што ЕСПЧ на той момант разглядаў сем індывідуальных спраў супраць літоўскай дзяржавы, якія тычыліся пытанняў правоў мігрантаў.

12 сакавіка Міжнародны крымінальны суд (МКС) пачаў расследаванне па прадстаўленых яму 30 верасня 2024 года матэрыялах Літвы аб здзяйсненні рэжымам Аляксандра Лукашэнкі трансгранічных злачынстваў супраць чалавечнасці. Офіс пракурора МУС адкрыў гэтае расследаванне, паколькі прыйшоў да наступнай высновы: “Існуюць разумныя падставы меркаваць, што злачынствы, якія падпадаюць пад дзеянне Рымскага статута МКС, былі здзейсненыя прынамсі часткова на тэрыторыі Літвы”. Апошняя, у адрозненне ад Беларусі, з’яўляецца ўдзельніцай МКС.

Міжнародны суд ААН таксама, як і Міжнародны крымінальны суд, засядае ў Гаазе, але мае іншую кампетэнцыю. МКС не ўваходзіць у афіцыйныя структуры Арганізацыі Аб’яднаных Нацый, хоць можа ўзбуджаць справы па прадстаўленні Савета бяспекі ААН.

Міграцыйны крызіс на мяжы Беларусі і краін ЕС працягваецца з 2021 года.