Мінтранс Беларусі заявіў пра станоўчыя вынікі аўдыту ІКАО па авіяцыйнай бяспецы

9 кастрычніка, Позірк. Пра станоўчыя вынікі аўдыту сістэмы абароны грамадзянскай авіяцыі Беларусі ад актаў незаконнага ўмяшання, праведзенага Міжнароднай арганізацыяй грамадзянскай авіяцыі (ІКАО), заявіў Мінтранс.

Паводле інфармацыі ведамства, аўдыт праводзіўся групай экспертаў арганізацыі з 28 верасня да 7 кастрычніка.

Як адзначаецца, правяраліся адпаведнасць беларускага заканадаўства стандартам і рэкамендаванай практыцы ІКАО, сістэма дзяржаўнага кантролю і нагляду, выкананне ўстаноўленых патрабаванняў дзяржорганамі і суб’ектамі грамадзянскай авіяцыі, падрыхтоўка персаналу, а таксама “авіябяспека ў частцы спрашчэння фармальнасцяў пры міжнародных паветраных перавозках”.

Паводле сцвярджэння Мінтранса, у ІКАО адзначылі, што ў Беларусі дзейнічае “паўнавартасная ўстойлівая сістэма абароны грамадзянскай авіяцыі ад актаў незаконнага ўмяшання”, а шэраг нарматыўных прававых актаў быў перапрацаваны на аснове стандартаў арганізацыі.

Афіцыйныя вынікі аўдыту, як чакаецца, будуць прадстаўлены да 8 снежня.

Беларускае ведамства таксама заявіла, што кіраўнік групы аўдытараў Марыё Рамана Джэні “падзякаваў беларускім спецыялістам за праведзеную працу і адзначыў зладжаныя дзеянні Дэпартамента па авіяцыі Мінтранса, дзяржаўных органаў, Нацыянальнага аэрапорта Мінск і [авіякампаніі] “Белавія”.

На думку Мінтранса, вынікі праверкі “будуць спрыяць пашырэнню міжнародных авіяцыйных зносін і ўмацаванню іміджу Беларусі як надзейнага авіяцыйнага партнёра”.

ІКАО аўдыт не пацвярджае і не каментуе.

23 траўня 2021 года ў выніку дзеянняў беларускіх уладаў у мінскім аэрапорце здзейсніў вымушаную пасадку самалёт ірландскай авіякампаніі Ryanair, які ляцеў з Афін у Вільнюс. На борце былі на той момант апазіцыйны блогер Раман Пратасевіч і яго дзяўчына, расіянка Сафія Сапега. Яны былі затрыманыя, асуджаныя, але пасля памілаваныя.

Пасля інцыдэнту беларускай нацыянальнай авіякампаніі “Белавія” забаронена лётаць у краіны Еўрасаюза. 2 снежня 2021 года Вялікабрытанія, Канада, ЗША і ЕС скаардынавана ўхвалілі чарговыя санкцыі ў дачыненні да шэрагу беларускіх фізічных асоб і арганізацый. Як было адзначана ў сумеснай заяве з гэтай нагоды, санкцыйныя меры прынятыя “ў адказ на працяглыя атакі на правы чалавека і асноўныя свабоды ў Беларусі, ігнараванне міжнародных нормаў і неаднаразовыя акты рэпрэсій”. Сярод арганізацый, якія трапілі ў “чорны спіс”, значылася і “Белавія”.

2 сакавіка 2022 года, неўзабаве пасля поўнамаштабнага расійскага ваеннага ўварвання ва Украіну, ЗША ўвялі ў дачыненні да “Белавія” абмежаванні, якія тычацца экспарту прадукцыі авіяцыйнай сферы і ліцэнзавання пэўных самалётаў і запчастак.

У ліпені таго ж года Савет ІКАО асудзіў Беларусь за інцыдэнт з пагрозай выбуху і змяненнем маршруту самалёта Ryanair.

“Пасля разгляду вынікаў праверкі фактаў Савет ІКАО прызнаў, што пагроза выбуху бомбы на борце FR4978 Ryanair была заведама ілжывай, што падарвала бяспеку рэйса, акрамя таго, гэтая пагроза была даведзена да лётнага экіпажа па ўказанні высокапастаўленых службовых асоб Беларусі”, — падкрэслівалася ў рэлізе арганізацыі.

У ІКАО адзначалі, што “перадача ілжывай інфармацыі, якая стварае пагрозу бяспецы паветранага судна ў палёце, з’яўляецца злачынствам” у адпаведнасці з Канвенцыяй па ўніфікацыі некаторых правілаў міжнародных паветраных перавозак (Манрэальская канвенцыя). Савет арганізацыі таксама канстатаваў, што падобнае выкарыстанне грамадзянскай авіяцыі “супярэчыць духу Канвенцыі аб міжнароднай грамадзянскай авіяцыі (Чыкагская канвенцыя)”.

9 жніўня 2023 года “Белавія” была ўключана ў санкцыйныя спісы ЗША.

29 траўня 2024 года Еўрапейскі суд агульнай юрысдыкцыі пакінуў у дзеянні санкцыі Еўрасаюза, уведзеныя супраць “Белавія”, адхіліўшы адпаведны іск беларускай авіякампаніі.

4 лістапада 2025-га стала вядома, што міністэрства фінансаў ЗША зняло санкцыі з “Белавія”. Абмежаванні ЕС застаюцца дзейнымі.

Сёлета 19 траўня паведамлялася, што афіцыйны Вільнюс па запыце ІКАО перадаў ёй дадатковыя матэрыялы “з доказамі гібрыднай атакі супраць грамадзянскай авіяцыі Літвы, якая ажыццяўляецца з тэрыторыі Беларусі”.

Першы зварот Літвы па гэтым пытанні быў накіраваны яшчэ ў кастрычніку 2025 года. Сабраныя пазней даныя, як было заяўлена Вільнюсам, “пацвярджаюць, што беспілотныя паветраныя шары [з кантрабандай], якія запускаюцца з тэрыторыі Беларусі, сістэматычна парушаюць паветраную прастору Літвы і ствараюць рэальную пагрозу грамадзянскім паветраным суднам і пасажырам”.

Адказ ІКАО на зварот Літвы ў цяперашні час не апублікаваны.