29 кастрычніка, Позірк. У цяперашні час “прамых перамоў з еўрапейскімі калегамі менавіта на ўзроўні авіяцыйных уладаў у Мінска няма”, заявіў на прэс-канферэнцыі 29 кастрычніка дырэктар дэпартамента па авіяцыі Міністэрства транспарту і камунікацый Ігар Голуб.
Разам з тым, паведаміў ён, удзельнічаючы ў міжнародных авіяфорумах, беларускія прадстаўнікі “сустракаюцца з прадстаўнікамі шэрагу авіяцыйных адміністрацый іншых краін”.
Чыноўнік сцвярджае, што ў прыватных размовах “усе выказваюцца толькі станоўча пра аднаўленне супрацоўніцтва”. “Але зноў жа — гэта ў прыватных размовах на ўзроўні дыскусіі”, — дадаў Голуб.
Ён падкрэсліў, што гэта “палітычнае пытанне”, якое не знаходзіцца ў яго кампетэнцыі.
Паводле слоў прадстаўніка ведамства, Мінск “вельмі цесна” супрацоўнічае з Міжнароднай арганізацыяй грамадзянскай авіяцыі (ІКАО). Сёлета на працягу дзевяці месяцаў “былі праведзены два аўдыты ў галіне бяспекі авіяцыйных палётаў”, у выніку якіх беларускі бок “атрымаў высокія вынікі”.
“Высокія вынікі гэтых праверак у далейшым будуць садзейнічаць пашырэнню нашай міжнароднай авіяцыйнай супольнасці і ўмацаванню іміджу Беларусі як надзейнага авіяцыйнага партнёра”, — заявіў Голуб.
Пра станоўчыя вынікі аўдыту сістэмы абароны грамадзянскай авіяцыі Беларусі ад актаў незаконнага ўмяшання, праведзенага ІКАО, заявіў Мінтранс 8 кастрычніка. Паводле інфармацыі ведамства, аўдыт праводзіўся групай экспертаў арганізацыі з 28 верасня да 7 кастрычніка.
23 траўня 2021 года ў выніку дзеянняў беларускіх уладаў у мінскім аэрапорце здзейсніў вымушаную пасадку самалёт ірландскай авіякампаніі Ryanair, які ляцеў з Афін у Вільнюс. На борце былі на той момант апазіцыйны блогер Раман Пратасевіч і яго дзяўчына, расіянка Соф’я Сапега. Яны былі затрыманыя, асуджаныя, але пазней памілаваныя.
Пасля інцыдэнту нацыянальнай авіякампаніі “Белавія” забаронена лётаць у краіны Еўрасаюза. 2 снежня 2021 года Вялікабрытанія, Канада, ЗША і ЕС скаардынавана ўхвалілі чарговыя санкцыі ў дачыненні да шэрагу беларускіх фізічных асоб і арганізацый. Як было адзначана ў сумеснай заяве з гэтай нагоды, санкцыйныя меры прынятыя “ў адказ на нападкі на правы чалавека і асноўныя свабоды ў Беларусі, якія працягаюцца, ігнараванне міжнародных нормаў і неаднаразовыя акты рэпрэсій”. Сярод арганізацый, якія трапілі ў “чорны спіс”, значылася і “Белавія”.
2 сакавіка 2022 года, неўзабаве пасля поўнамаштабнага расійскага ваеннага ўварвання ва Украіну, ЗША ўвялі ў дачыненні да “Белавія” абмежаванні, якія датычацца экспарту прадукцыі авіяцыйнай галіны і ліцэнзавання пэўных самалётаў і запчастак.
У ліпені таго года Савет ІКАО асудзіў Беларусь за інцыдэнт з пагрозай выбуху і змяненнем маршруту самалёта Ryanair.
“Пасля разгляду вынікаў праверкі фактаў Савет ІКАО прызнаў, што пагроза выбуху бомбы на борце FR4978 Ryanair была заведама ілжывай, што падарвала бяспеку рэйса, акрамя таго, гэтая пагроза была даведзена да лётнага экіпажа па ўказанні высокапастаўленых службовых асоб Беларусі”, — падкрэслівалася ў рэлізе арганізацыі.
У ІКАО адзначалі, што “перадача ілжывай інфармацыі, якая стварае пагрозу бяспецы паветранага судна ў палёце, з’яўляецца злачынствам” у адпаведнасці з Канвенцыяй аб уніфікацыі некаторых правілаў міжнародных паветраных перавозак (Манрэальская канвенцыя). Савет арганізацыі таксама канстатаваў, што падобнае выкарыстанне грамадзянскай авіяцыі “супярэчыць духу Канвенцыі аб міжнароднай грамадзянскай авіяцыі (Чыкагская канвенцыя)”.
9 жніўня 2023 года “Белавія” была ўключаная ў санкцыйныя спісы ЗША.
29 траўня 2024 года Еўрапейскі суд агульнай юрысдыкцыі пакінуў у дзеянні санкцыі Еўрасаюза, уведзеныя супраць “Белавія”, адхіліўшы адпаведны пазоў беларускай авіякампаніі.
4 лістапада 2025 года стала вядома, што Міністэрства фінансаў ЗША зняло санкцыі з “Белавія”. Абмежаванні ЕС застаюцца ў дзеянні.
Сёлета 19 траўня паведамлялася, што афіцыйны Вільнюс па запыце ІКАО перадаў ёй дадатковыя матэрыялы “з доказамі гібрыднай атакі супраць грамадзянскай авіяцыі Літвы, якая ажыццяўляецца з тэрыторыі Беларусі”.
Першы зварот Літвы па гэтым пытанні быў накіраваны яшчэ ў кастрычніку 2025 года. Сабраныя пазней даныя, як было заяўлена Вільнюсам, “пацвярджаюць, што запушчаныя з тэрыторыі Беларусі беспілотныя паветраныя шары [з кантрабандай] сістэматычна парушаюць паветраную прастору Літвы і ствараюць рэальную пагрозу грамадзянскім паветраным суднам і пасажырам”.
Адказ ІКАО на зварот Літвы ў цяперашні час не апублікаваны.
