Галоўчанка зноў не выключыў яшчэ аднаго зніжэння стаўкі рэфінансавання ў 2026 годзе
12 чэрвеня, Позірк. Пры “спрыяльным развіцці падзей” не выключана, што да канца года ў Беларусі вернуцца да пытання пра змяненне стаўкі рэфінансавання, вынікае з заявы старшыні праўлення Нацыянальнага банка Рамана Галоўчанкі ў апублікаваным 12 чэрвеня інтэрв’ю праекту “Эксперт” (дадатак дзяржвыдання “Рэспубліка”).
Паводле слоў кіраўніка рэгулятара, з другой паловы мінулага года пачаў фармавацца трэнд на запаволенне інфляцыйных працэсаў: “Па выніках 2025-га гадавы прырост спажывецкіх цэн склаўся на ўзроўні 6,8% пасля піка 7,4% у ліпені”.
Сёлета інфляцыя “працягвае ўстойліва зніжацца”. У траўні інфляцыя ў гадавым вымярэнні знізілася да 4,8%, што, як адзначыў чыноўнік, блізка да “сярэднетэрміновага арыенціру”. Асноўны кампанент — базавая інфляцыя — таксама запаволіўся, канстатаваў Галоўчанка.
“Паводле нашых ацэнак, запаволенне інфляцыі — гэта вынік дзеяння знешніх і ўнутраных фактараў”, — заявіў кіраўнік Нацбанка.
Паводле слоў Галоўчанкі, на знешніх рынках умовы складаюцца “больш спрыяльныя, чым летась”.
Старшыня праўлення рэгулятара таксама заявіў, што захоўваецца стабільная сітуацыя на дэпазітным рынку, назіраецца “трывалы прыток ашчаджэнняў насельніцтва ў банкі, перш за ўсё ў беларускіх рублях”. Прыярытэт “працягвае перамяшчацца” ў бок безадзыўных укладаў з больш доўгімі тэрмінамі захоўвання (больш за 1 год). Рэшткі па такіх дэпазітах выраслі за студзень — травень 2026 года на 2,6 млрд рублёў, або на 23,8%, адзначыў кіраўнік Нацбанка.
Галоўчанка заявіў, што “дзеянні насельніцтва на дэпазітным рынку садзейнічаюць якаснаму паляпшэнню структуры грашовай прапановы”: на 1 чэрвеня 2026 года ў рублёвай грашовай масе 32% прыпадала на тэрміновыя безадзыўныя ўклады (на 1 студзеня 2026 года — 29,3%).
Пры гэтым, кіраўнік рэгулятара адзначыў, што “тэмпы росту крэдыту ацэньваюцца як умераныя і не фармуюць ўмовы для залішняга ціску на цэны”, “існых у банкаў рэсурсаў дастаткова для задавальнення плацежаздольнага попыту на крэдыты з боку арганізацый і насельніцтва”.
“Паводле нашых прагнозаў, да канца гэтага года сярэднямесячныя тэмпы росту базавай інфляцыі застануцца нізкімі (каля 0,3–0,4%). Яе гадавы ўзровень будзе заставацца ў межах 5%. Пры гэтым інфляцыйнае ўздзеянне з боку эканомікі захаваецца паблізу нейтральнага ўзроўню”, — мяркуе Галоўчанка. На яго думку, “дадатковым станоўчым фактарам” стане прагназаванае запаволенне інфляцыі ў Расіі.
У сукупнасці гэтыя фактары, а таксама прагназаваны баланс рызык “прадвызначылі велічыню цяперашняга кроку” па змяненні працэнтных ставак Нацбанка — 50 базісных пунктаў, адзначыў Галоўчанка.
“Калі казаць пра нашы планы на будучыню, то мы спачатку паглядзім, як эканоміка “колькасна адрэагуе” на нядаўняе нашае рашэнне пра зніжэнне ставак, а таксама на развіццё сітуацыі на знешнім контуры”, — сказаў Галоўчанка, адказваючы на пытанне пра патэнцыйнае далейшае зніжэнне стаўкі рэфінансавання.
1 чэрвеня 2026 года Нацбанк знізіў стаўку рэфінансавання з 9,75 да 9,25%. Пра гэтае рашэнне было абвешчана 20 траўня. Тады Галоўчанка аргументаваў яго тым, што “макраэканамічныя паказчыкі дэманструюць стабільны трэнд”. Акрамя таго, ён назваў верагодным яшчэ адно зніжэнне стаўкі рэфінансавання да канца 2026 года.
“Мы паглядзім, як эканоміка адрэагуе на сённяшняе рашэнне, як будзе развівацца сітуацыя на знешнім контуры, наколькі будуць устойлівыя макраэканамічныя працэсы ў нашай эканоміцы”, — заявіў ён па выніках пасяджэння праўлення НБ.
1 сакавіка 2022 года стаўка рэфінансавання была падвышаная з 9,25 да 12%. На працягу першай паловы 2023 года стаўка стала паніжалася: 23 студзеня — з 12 да 11,5%, 1 сакавіка — да 11%, 3 красавіка — да 10,5%, 2 траўня — да 10%, 31 траўня — да 9,75%. 28 чэрвеня 2023-га рэгулятар знізіў яе да 9,5%, 25 чэрвеня 2025-га — падвысіў да 9,75%.
